Szukaj Otwórz menu
Niedociśnienie tętnicze – przyczyny, objawy, sposoby na niskie ciśnienie

Niedociśnienie tętnicze – przyczyny, objawy, sposoby na niskie ciśnienie

Dodane: 13.06.2013 | Autor: lek. Jolanta Wasilewska

Niedociśnienie (hipotonia), to stan zbyt niskiego ciśnienia wywołującego niepożądane objawy w postaci m.in. zawrotów głowy, mroczków przed oczami, zmęczenia. Niskie ciśnienie krwi miewa związek z hipotonią ortostatyczną (nagły spadek ciśnienia przy zmianie pozycji). Przyczyną niedociśnienia bywają także choroby serca czy zaburzenia hormonalne. Jak leczyć niedociśnienie tętnicze?

Spis treści:

    Co to jest niedociśnienie tętnicze?

     

    Niedociśnienie tętnicze (hipotonia) to postać zaburzeń układu krążenia, w której niskie ciśnienie tętnicze staje się przyczyną wystąpienia dolegliwości ze strony różnych narządów. Najczęściej mamy do czynienia z obniżonym ciśnieniem skurczowym; u osoby dorosłej spada ono poniżej 100–105 mmHg. Jest to jednak wartość umowna, nie uwzględniająca wieku czy predyspozycji genetycznych.

    Normy ciśnienia skurczowego w przypadku osób dorosłych są następujące:

    • optymalne < 120 mmHg,
    • ciśnienie prawidłowe 120–129 mmHg,
    • wysokie prawidłowe 130–139 mmHg,
    • lekkie nadciśnienie 140–159 mmHg,
    • wysokie nadciśnienie >= 180 mmHg

    Zbyt niskie ciśnienie nie zawsze jest objawem chorobowym. Niskie ciśnienie krwi jest charakterystyczne m.in. dla osób intensywnie uprawiających sport. Dość często objawy niedociśnienia pojawiają się u młodych dziewcząt i kobiet (zwłaszcza wysokich, szczupłych z wydłużoną, wąską klatką piersiową), może stanowić uwarunkowanie genetycznie lub być reakcją na sytuacje stresowe, np. pobranie krwi. 

    Niskie wartości ciśnienia mogą utrzymywać się stale, zarówno w spoczynku, jak i podczas normalnego funkcjonowania lub pojawiać się dopiero pod wpływem obciążenia, np. w pozycji stojącej.

     

    Hipotonia ortostatyczna – niskie ciśnienie rozkurczowe i skurczowe

     

    Hipotonię ortostatyczną rozpoznajemy jeżeli ciśnienie skurczowe przy zmianie pozycji z leżącej na stojącą w ciągu trzech minut zmniejsza się o co najmniej 30 mmHg, a rozkurczowe obniża się o 10 mmHg.

    Przyczyną nagłego spadku ciśnienia jest przemieszczenie się krwi do kończyn dolnych i naczyń trzewnych, zmniejszenie ilości krwi żylnej dopływającej do serca, a co za tym idzie, zmniejszenie ilości krwi ponownie wyrzucanej na obwód. Zaburzenia te mogą być pogłębiane przez niedostateczny skurcz i wzrost napięcia naczyń lub odwodnienie.

    Niedociśnienie ortostatyczne częściej występuje u osób z rozległymi żylakami kończyn, z zespołem pozakrzepowym, cukrzycą i miażdżycą naczyń. Tendencja wzrasta u osób starszych, u 25 proc. osób po 65. roku życia niedociśnienie ma właśnie charakter ortostatyczny.

    Przy niskim ciśnieniu objawy w tym przypadku są następujące:

    • szumy w głowie,
    • zawroty głowy,

    Niskie ciśnienie grozi także chwilową utratą przytomności.

    Objawy niedociśnienia, choć burzliwe, szybko ustępują po zmianie pozycji ciała na leżącą z wysoko uniesionymi nogami lub po siedzeniu z nisko pochyloną głową między kolanami.

    Rozpoznanie może ułatwić 24-godzinne ambulatoryjne monitorowanie ciśnienia, tzw. holter ciśnieniowy.

     

    Niedociśnienie – objawy

     

    Objawy hipotonii wiążą się najczęściej ze znacznym spadkiem samopoczucia utrudniającymi sprawne funkcjonowanie. Przy niedociśnieniu tętniczym pacjenci zgłaszają:

    • zawroty głowy,
    • uczucie zmęczenia,
    • bladość powłok skórnych,
    • problemy z koncentracją,
    • apatię,
    • złe samopoczucie przy zmianie pogody,
    • senność,
    • uciskowe bóle głowy.

    Do objawów niedociśnienia należą także napady nudności, nocne poty oraz skłonność do omdleń, zwłaszcza w sytuacji, kiedy istnieje konieczność długotrwałego przebywania w pozycji stojącej. U niektórych pacjentów stwierdza się również jednocześnie niskie ciśnienie i wysoki puls.

     

    Jakie są wtórne przyczyny niedociśnienia?

     

    Część osób ma jednak stałe objawy hipotonii. Pacjenci skarżą się na szybkie zmęczenie, mają małą zdolność wysiłkową, rano wolno "się rozkręcają", mają trudności z koncentracją. Mogą zgłaszać bóle głowy, szumy w uszach, uczucie dyskomfortu w klatce piersiowej, kołatania serca, zaburzenia snu i obniżenie nastroju. W takiej sytuacji należy poszukać innych, wtórnych przyczyn niedociśnienia tętniczego.

    Kiedy u pacjenta diagnozowane jest niedociśnienie, przyczyny wtórne są w największej liczbie przypadków następujące: 

    • zmiany w układzie sercowo-naczyniowym, takie jak zaburzenia rytmu serca, wady zastawkowe serca, zapalenie osierdzia, choroba niedokrwienna i przebyty zawał serca, niewydolność krążenia, zatory naczyniowe,
    • zaburzenia gospodarki wodno-elektrolitowej w chorobach nerek.

    Do niedociśnienia prowadzą również:

    • choroby układu nerwowego,
    • ostre i przewlekłe biegunki, wymioty, przetoki,
    • choroby infekcyjne, gorączkowe, długotrwałe leżenie,
    • leki, szczególnie moczopędne, hipotensyjne, antyarytmiczne, psychotropowe, rozszerzające naczynia.

     

    Leczenie niedociśnienia – jak podnieść ciśnienie?

     

    Postępowanie w stanach hipotonii wtórnej polega na leczeniu choroby podstawowej.

    Jeżeli niskie ciśnienie nie wywołuje objawów, nie wymaga leczenia. Przy pojawieniu się dolegliwości zaleca się chorym wdrożenie domowych metod na podwyższenie ciśnienia.

    • modyfikację dotychczasowego leczenia,
    • dbanie o prawidłowe nawodnienie szczególnie latem w czasie upałów (ważne u ludzi starszych),
    • zwiększenie spożycia soli, jeżeli nie ma przeciwwskazań, np. niewydolności krążenia,
    • spożywanie pokarmów częściej, a w małej objętości.

    Sposobem na niedociśnienie jest również zwiększenie aktywności fizycznej i treningów sportowych. Pomoże także spanie z uniesioną górną połową ciała i unikanie gwałtownego zrywania się z łóżka. Warto co pewien czas wykonywać wspinania się na palce i balansowania (dotyczy osób, których praca wymaga długiego stania). Doraźnie na niskie ciśnienie pomaga wypicie mocnej kawy lub herbaty, ewentualnie napoju energetyzującego.

    Istnieją również środki farmakologiczne podnoszące ciśnienie tętnicze, jednak ze względu na liczne objawy uboczne mogą być przez część chorych źle tolerowana. Potrafią wywoływać szybkie bicia serca, niepokój lub bóle wieńcowe.

    Przeczytaj również powiązane z tematem

    Encyklopedia

    Nie znalazłeś odpowiedzi - zadaj pytanie

    Wejdź na forum

    FaceboookGoogle plusTwitterYoutube